Ana ebu...
|
Tẹ & Di mu lati Gbe Yika |
|||
|
Pịa Ebe a ka Imechi |
|||
Ajụjụ 1 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Nka dị na Ntị dabara n’ejije
Ajụjụ 6 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Gwa m, ụlọ ọtụtụ mmadụ rụrụ ma otu onye agaa biri n’ime ya
Ajụjụ 7 Ripọtì
OMENALA NA EWUMEWE
A chọọ ichọpụta nke bụ eziokwu, ihe ndị Igbo na-eme bụ
Ajụjụ 8 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
‘Ha ji ụkwụ ebi ọkazị’ na-egosị na ha
Ajụjụ 9 Ripọtì
OMENALA NA EWUMEWE
Ndi na-agba afa bụ ndị
Ajụjụ 10 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
A chụrụ Nkechi na mahadum maka na ọ dara ule
Ajụjụ 11 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Nke Nkechi na-amụ na mahadum bụ
Ajụjụ 12 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Nsogbu odee wepụtara n’ejije Obidiya bụ
Akọwa Nkọwa
The question is asking about the main issue or problem in the story of "Obidiya". To answer this question, we need to identify the central conflict or challenge faced by the main character, Obidiya. Among the given options: - "Ikpe ala na nsogbu na-esote ya" means "theft of yams and the resulting problem." - "Ibu agha n’obodo dị iche iche" means "conflict or fighting in the community." - "Obidiya na obi ọjọọ ya" means "Obidiya and his strong will or determination." - "Ihe ụkọ na enweghị ego" means "lack of money to pay a debt." Out of these options, "ikpe ala na nsogbu na-esote ya" refers to the main issue in the story, which is the theft of Obidiya's yams and the resulting problem that he faces in trying to recover them. Therefore, this option is the correct answer to the question.
Ajụjụ 13 Ripọtì
AGỤMAGỤ
‘Nzọgbu, nzọgbu, enyi mba, enyi’ bụ abụ
Akọwa Nkọwa
The phrase "Nzọgbu, nzọgbu, enyi mba, enyi" is an example of which of the following? The answer is "Agha" which means a war cry or battle chant used in Igbo culture. The phrase is often used to rally and motivate troops or people during times of war or conflict.
Ajụjụ 14 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Site n’ihe ị gụrụ n’ederede a, agwa ọjọọ
Ajụjụ 15 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Site n’ihe ị gụrụ n’ederede a, agwa ọjọọ
Ajụjụ 16 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ Ụwa Mgbede, aha nne Ọnwudiwe bụ
Ajụjụ 17 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Nke Nkechi na-amụ na mahadum bụ
Ajụjụ 19 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
‘Ijeọma bitụrụ mma aka’ na-akọwa na Ijeoma
Ajụjụ 21 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Ihe e ji agwa prọfesọ Ọdịlị zipụta n’Ụwa Bụ Agba bụ na
Ajụjụ 22 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
Akparamagwa Ijeọma nwere nke ndị enyi ya enweghị bụ
Ajụjụ 23 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Omume Njọkụ na Nka dị na Ntị gosịrị ya dịka
Ajụjụ 24 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
Akparamagwa Ijeọma nwere nke ndị enyi ya enweghị bụ
Ajụjụ 25 Ripọtì
OMENALA NA EWUMEWE
Nke na-egosiputa chi onye na ndị a bụ
Ajụjụ 26 Ripọtì
ỤTỌASỤSỤ
Mkpụrụokwu a bụ ‘ntụtụisi’ nwere nkejiokwu
Akọwa Nkọwa
The word "ntụtụisi" is a compound word in Igbo language which consists of two parts: "ntụtụ" which means "head" and "isi" which means "top". Therefore, the meaning of "ntụtụisi" is "top of the head" or "scalp".
Ajụjụ 27 Ripọtì
OMENALA NA EWUMEWE
N’ala Igbo, ichere onye ọbịa ọjị gosipụtara
Ajụjụ 28 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Aha onye dere Echiche bụ
Ajụjụ 30 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ejije Obidiya, ilu a bụ ‘ọchụ nwa ọkụkọ nwe ada’ dabara n’ebe
Ajụjụ 31 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Otu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ pụtara
Ajụjụ 32 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
Otu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ pụtara
Ajụjụ 33 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’abụ ‘Akọ bụ ndụ’ n’Uche Bu Akpa, odeabụ na-agwa anyị na
Akọwa Nkọwa
The question is asking for the lesson learned or the main idea in the story 'Akọ bụ ndụ' in the book 'Uche Bu Akpa'. - "E ji nwayoọ eso ụwa" means "We should live in harmony with one another". - "Onye jisie ike, o ruo ala eze" means "Whoever uses their strength, takes the king's land". - "Ụwa bụ onye mere ike ya" means "The world belongs to those who are strong". - "Ike keta o rie" means "The fourth finger does not eat". So, the answer would be "We should live in harmony with one another". This is because the story 'Akọ bụ ndụ' teaches that by working together and helping each other, we can achieve great things and overcome challenges.
Ajụjụ 34 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
Izu asaa n’Igbo bụ
Ajụjụ 35 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ abụ ‘Ihe Ụwa’ n’ Echiche, odeabụ na-ekwu na
Ajụjụ 36 Ripọtì
AGỤMAGỤ
‘E nye anyị chance’ n’Uche Bu Akpa, odeabụ na-ekwu na
Ajụjụ 37 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ Ụwa Bụ Agba, e ji agwa ndị prọfesọ teghete gosịpụta na
Ajụjụ 38 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede II
Nkechi bụ nwata nwaagbọgho bitụrụ mma aka, too ma kwụrụ chim. Eze dị ya n’ ọnụ na-enwu ka anyanwụ ụtụtụ. Nne na nna ya hụrụ ya n’anya nke ukwu n’ ihi na o bụ ọtu mkpụrụ anya ji isi ụgwọ.
Mgbe Nkechi ruru afo iri na asaa, isi bidoro nwube ya ọkụ. O nwekwaghi onye ọ na-atụ egwu. Ọ mechara banye mahadum dị na Nsụkka bụ ebe ọ na-amu etu ọ ga-esi bụrụ onyeokaiwu. O bidoro na-epiogharị. Ihe kachasị njọ bụ na Nkechi na-eso ụmụnwoke ndị
Lụrụla nwaanyị. Ọ nakwaghi anọ n’ụlọakwụkwọ ma ya fọdụ ịgụ akwụkwọ. E mechara chụọ ya n’ ụlọakwụkwọ maka na ọ dara ule ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya. Otu mgbe ahụkwa ka nne na nna ya nwụrụ n’ihe mgberede okporoụzo. Mma Nkechi rụrụ mgbe ọ tụụrụ ime ọkwa. O mechara buru afọ ime a gbafuo. Nkechi eriela Ihe oji maka ya mụrụ anya, ura eburu ya.
A chụrụ Nkechi na mahadum maka na ọ dara ule
Akọwa Nkọwa
The question is asking why Nkechi was taken to the town hall. The answer is that it was because of her exceptional intelligence, as indicated by the phrase "ihe-ọmụmụ niile o mere n’afọ nke abụọ ya" which means "all the knowledge she had acquired at her young age." Therefore, the correct option is "iheọmụmụ ya niile n’afọ nke abụọ," which means "all the knowledge she had acquired."
Ajụjụ 40 Ripọtì
OMENALA NA EWUMEWE
Ebe ọ bụla a tụrụ nzu gosiri na ebe ahụ dị
Ajụjụ 44 Ripọtì
AGỤMAGỤ
Isiokwu pụtara ihe n’ejije Nka dị na Ntị bụ
Akọwa Nkọwa
The phrase "Isiokwu pụtara ihe n'ejije Nka dị na Ntị" is an Igbo proverb that means "The tortoise heard a piece of news and went into the forest to spread it." The answer that best represents this proverb is "agwa ọjọọ" which means "gossip" or "rumor." Just like the tortoise in the proverb, people who spread gossip or rumors usually hear a piece of news and go around sharing it without verifying its accuracy, often causing unnecessary chaos and confusion.
Ajụjụ 45 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
‘Eke na ihe o loro atọgbọrọla’ bụ
Ajụjụ 46 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ Ụwa Bụ Agba, onye gbara Dkt. Ụzọma ume, sị ya gaa n’ihu n’ọkwa ọhụrụ e nyere ya bụ
Ajụjụ 47 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
‘Ijeọma bitụrụ mma aka’ na-akọwa na Ijeoma
Ajụjụ 48 Ripọtì
AGỤMAGỤ
N’ Echiche, abu ‘Ezi umunne” naekwu na
Akọwa Nkọwa
The phrase "Ezi umunne" in Echiche language means "the firstborn in a family or community." It is an important and highly respected position in Igbo culture. The firstborn is often considered the head of the family, responsible for leading and providing for their younger siblings and other family members. Therefore, the option that best describes the meaning of "Ezi umunne" is "ezi ụmụnne dị nnukwu mkpa," which means "the firstborn is highly esteemed."
Ajụjụ 50 Ripọtì
AGHỌTAAZAA
Gụọ ederede ọbụla na ndị a, zaa ajụjụ niile sitere na ha.
Ederede III
Ijeọma bitụrụ mma aka. Ọ bụghị naanị nke a, ọ na-anụrụ ndị mụrụ ya ihe ma na-aga ozi nke ọma. Na Klaasị ha, o nwere ndị enyi abụọ ntị fere azụ. Ha bụ Ijeego na Ọbịaraeri. Ha ji ụkwụ ebi okazi. Ha si n’otu obodo ha efere n’ọzọ ebe ha na ụmụnwoke na-eri ma na-aṅụ. Anya anaghị ahụ ha n’ụlọakwụkwọ n’ihi na mgbe niile ha nọ na njem. Ụmụagbọghọ ndị a amaghị na ihe na-atọ ụtọ na-elukwa ilu. N’otu oge, ha natara ozi n’ekwentị nke toro ha nnukwu otito maka mma ha ma gwakwa ha bịawa Warrị ebe mkpori ndụ juru. Ndi kpọrọ ha bụ ụmụokorobịa abụọ ndị na-aza Okondo na Otondo n’otu n’otu. Ihe eji mara ha bu isogbhari ụmụnwaanyi n’azu. Ijeego na enyi ya nwaanyị binyeere ụmụnwoke ndị a ịzuụka abụọ, n’agbanyeghị na ha bụ ụmụakwụkwọ. Ka izu asaa gachara, ụmụagbọghọ ndị a adaa ọrịa. Ka e mechara nnyocha ọrịa ha n’ulọọgwụ, e kwuru na ha na-arịa ọrịa mmịnwụ, ọrịa obirinajaọcha a naghị agwọta agwọta. Ugbua, eke na ihe o loro atogbọrọla.
Nke e ji amalite edemede ekwumekwu na ndị a bụ
Ị ga-achọ ịga n'ihu na omume a?